STUDENT ASSOCIATION FOR INTERNATIONAL AFFAIRS
29ο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΝΕΩΝ
«ΠΑΓΚΟΣΜΙΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ: ΠΑΤ Ή ΜΑΤ»
ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ, ΤΑΞΗΣ ΚΑΙ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗΣ
«Διεθνής δικαστική συνδρομή και χρηματοοικονομικό έγκλημα»
ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΝΟΜΩΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ
Άρθρο 1
Ψηφιακή Πλατφόρμα Διεθνούς Δικαστικής Συνδρομής
- Συστήνεται, στο Υπουργείο Δικαιοσύνης, Ψηφιακή Πλατφόρμα Διεθνούς Δικαστικής Συνδρομής για τη διαχείριση αιτημάτων συνεργασίας μεταξύ αρμόδιων εθνικών και αλλοδαπών αρχών σε υποθέσει χρηματοοικονομικού εγκλήματος.
- Η πλατφόρμα επιτρέπει την ηλεκτρονική υποβολή, καταγραφή, διαβίβαση, επεξεργασία και παρακολούθηση αιτημάτων διεθνούς δικαστικής συνδρομής. Σύμφωνα με πρότυπα ασφαλείας πληροφοριών και κυβερνοασφάλειας.
- Φορέας λειτουργίας και διαχείρισης της πλατφόρμας ορίζεται το Υπουργείο Δικαιοσύνης, το οποίο ενεργεί ως υπεύθυνος επεξεργασίας δεδομένων.
- Χρήστες της πλατφόρμας δύνανται να είναι (α) οι δικαστικές αρχές, (β) οι εισαγγελικές αρχές, (γ) η Αρχή Καταπολέμησης Νομιμοποίησης Εσόδων από Εγκληματικές Δραστηριότητες, (δ) η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων, (ε) οι οικονομικές και ελεγκτικές υπηρεσίες του Δημοσίου, (στ) κάθε άλλη αρμόδια αρχή που ορίζεται με κανονιστική πράξη.
- Τα αιτήματα διεθνούς δικαστικής συνδρομής υποβάλλονται κατά κανόνα μέσω της πλατφόρμας, με την επιφύλαξη εφαρμογής διεθνών συμβάσεων ή επειγουσών περιπτώσεων.
- Η επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα διενεργείται σύμφωνα με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2016/679 και τον ν. 4624/2019.
- Με κοινή απόφαση των Υπουργών Δικαιοσύνης και Ψηφιακής Διακυβέρνησης ρυθμίζονται τα ειδικότερα ζητήματα οργάνωσης, λειτουργίας και τεχνικών προδιαγραφών της πλατφόρμας.
Άρθρο 2
Κεντρικό Μητρώο Πραγματικών Δικαιούχων και πρόληψη εταιρειών – κελύφους
- Θεσπίζεται υποχρέωση πλήρους και επικαιροποιημένης καταγραφής των πραγματικών δικαιούχων κάθε νομικού προσώπου ή νομικής οντότητας που δραστηριοποιείται στην ελληνική επικράτεια.
- Ως πραγματικός δικαιούχος νοείται κάθε φυσικό πρόσωπο που κατέχει άμεσα ή έμμεσα ποσοστό ιδιοκτησίας ή ελέγχου άνω του είκοσι πέντε τοις εκατό (25%) ή ασκεί ουσιώδη επιρροή στη διοίκηση του νομικού προσώπου. Ελλείψει ταυτοποίησης φυσικού προσώπου, ως πραγματικός δικαιούχος θεωρείται το ανώτερο διοικητικό στέλεχος.
- Τα στοιχεία καταχωρίζονται σε Κεντρικό Μητρώο Πραγματικών Δικαιούχων, το οποίο τηρείται σε ψηφιακή μορφή και διασυνδέεται με την Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων, τα πιστωτικά και χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, την Αρχή Καταπολέμησης Νομιμοποίησης Εσόδων και τις αρμόδιες εποπτικές αρχές.
- Οι υπόχρεες οντότητες επικαιροποιούν τα στοιχεία εντός τριάντα (30) ημερών από κάθε μεταβολή.
- Σε περίπτωση μη συμμόρφωσης επιβάλλονται διοικητικές κυρώσεις, συμπεριλαμβανομένων χρηματικών προστίμων και περιορισμών στη διενέργεια χρηματοοικονομικών συναλλαγών.
- Η πρόσβαση στο Μητρώο παρέχεται αποκλειστικά σε εξουσιοδοτημένες αρχές και υπόχρεους φορείς για σκοπούς δέουσας επιμέλειας, σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας.
- Με κοινή υπουργική απόφαση καθορίζονται οι λεπτομέρειες λειτουργίας και ελέγχου του Μητρώου.
Άρθρο 3
Ρύθμιση υπηρεσιών εικονικών περιουσιακών στοιχείων
- Οι πάροχοι υπηρεσιών εικονικών περιουσιακών στοιχείων (VASPs) υποχρεούνται να συμμορφώνονται με κανόνες πρόληψης νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες.
- Οι πάροχοι εφαρμόζουν διαδικασίες ταυτοποίησης πελατών (KYC) και μέτρα δέουσας επιμέλειας ανάλογα με τον κίνδυνο συναλλαγής.
- Καθιερώνεται η εφαρμογή της «Travel Rule», σύμφωνα με τα διεθνή πρότυπα της Financial Action Task Force.
- Απαγορεύεται η παροχή υπηρεσιών από αδειοδοτημένους παρόχους σε μη επαληθευμένα ψηφιακά πορτοφόλια.
- Οι πάροχοι εγκαθιστούν συστήματα παρακολούθησης συναλλαγών και υποβάλλουν αναφορές ύποπτων συναλλαγών στην Αρχή Καταπολέμησης Νομιμοποίησης Εσόδων χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση.
- Η εποπτεία ανατίθενται στην Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς και στην Τράπεζα της Ελλάδος, κατά λόγο αρμοδιότητας.
- Με κοινή υπουργική απόφαση καθορίζονται οι τεχνικές και εποπτικές λεπτομέρειες εφαρμογής.
Άρθρο 4
Υποχρεωτική Διαλειτουργικότητα Δημόσιων Αρχών για την Καταπολέμηση Χρηματοοικονομικού Εγκλήματος
- Θεσπίζεται Εθνικό Σύστημα Διαλειτουργικότητας για την πρόληψη και καταπολέμηση χρηματοοικονομικών εγκλημάτων, με σκοπό την ασφαλή και ταχεία ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ αρμόδιων δημόσιων αρχών.
- Το σύστημα διασυνδέει ιδίως α) την Αρχή Καταπολέμησης Νομιμοποίησης Εσόδων από Εγκληματικές Δραστηριότητες, β) την Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων, γ) την Τράπεζα της Ελλάδος, δ) την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς, ε) τις εισαγγελικές και δικαστικές αρχές και στ) τις υπηρεσίες οικονομικής αστυνομίας.
- Η ανταλλαγή πληροφοριών πραγματοποιείται μέσω ασφαλών ψηφιακών πρωτοκόλλων και περιορίζεται αποκλειστικά σε δεδομένα αναγκαία για τη διερεύνηση οικονομικών εγκλημάτων.
- Οι αρμόδιες αρχές υποχρεούνται να απαντούν σε αιτήματα πληροφοριών εντός προθεσμίας δέκα (10) εργάσιμων ημερών, εκτός αν συντρέχουν λόγοι εθνικής ασφάλειας ή ποινικής διαδικασίας.
- Το σύστημα υποστηρίζει αυτοματοποιημένες διασταυρώσεις δεδομένων για τον εντοπισμό ύποπτων χρηματοοικονομικών μοτίβων, σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας.
- Η επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα διενεργείται σύμφωνα με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2016/679 και την εθνική νομοθεσία.
- Η χρηματοδότηση του συστήματος καλύπτεται από πόρους του κρατικού προϋπολογισμού και δύναται να ενισχύεται και από ευρωπαϊκούς πόρους.
- Με κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομικών, Δικαιοσύνης και Ψηφιακής Διακυβέρνησης καθορίζονται οι τεχνικές και οργανωτικές προδιαγραφές λειτουργίας.
Άρθρο 5
Εθνικό Πρόγραμμα Εξειδίκευσης Δικαστικών και Ελεγκτικών Αρχών σε Ψηφιακό Χρηματοοικονομικό Έγκλημα
- Συστήνεται Εθνικό Πρόγραμμα Εξειδίκευσης για την κατάρτιση δικαστικών λειτουργιών, εισαγγελικών αρχών, αστυνομικών υπαλλήλων και οικονομικών ελεγκτών σε θέματα ψηφιακού χρηματοοικονομικού εγκλήματος.
- Το πρόγραμμα υλοποιείται από την Εθνική Σχολή Δικαστικών Λειτουργών σε συνεργασία με την Ελληνική Αστυνομία, την Τράπεζα της Ελλάδος, Πανεπιστημιακά Ιδρύματα, Ευρωπαϊκούς Οργανισμούς Κατάρτισης.
- Η εκπαίδευση περιλαμβάνει ιδίως (α) ανάλυση blockchain και κρυπτονομισμάτων, (β) ψηφιακή ιχνηλάτηση κεφαλαίων, (γ) τεχνητή νοημοσύνη και ανάλυση μεγάλων δεδομένων, (δ) διεθνή δικαστική συνδρομή σε ψηφιακό περιβάλλον.
- Η επιτυχής ολοκλήρωση του προγράμματος οδηγεί σε πιστοποίηση εξειδίκευσης.
- Δημιουργείται Μητρώο Εξειδικευμένων Λειτουργών Ψηφιακού Οικονομικού Εγκλήματος, το οποίο τηρείται στο Υπουργείο Δικαιοσύνης.
- Η χρηματοδότηση δύναται να προέρχεται από εθνικούς πόρους και συγχρηματοδούμενα ευρωπαϊκά προγράμματα.
- Με απόφαση του Υπουργείου Δικαιοσύνης καθορίζονται η διάρκεια, το περιεχόμενο και οι όροι συμμετοχής.
